แหล่งเรียนรู้ 3 บุรี

โครงการ "สามบุรีอาภรณ์สยาม สืบสาน ภูมิปัญญา อัตลักษณ์ผ้าทอ สู่ชุดไทยพระราชนิยมเพื่อขับเคลื่อน Soft Power"

https://www.youtube.com/watch?v=wAV4NK82few
แหล่งเรียนรู้ ลพบุรี
สถานที่ตั้ง พื้นที่ในจังหวัด 3 บุรี (จังหวัดลพบุรี จังหวัดสิงห์บุรี และ จังหวัดสระบุรี)
หน่วยงานที่จัดทำ สำนักศิลปะและวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยราชภัฏเทพสตรี
ศุกร์ 17 เมษายน 2569
จำนวนผู้เข้าชม 95 คน

Page: 1 / ?

การพัฒนาผลิตภัณฑ์ทางวัฒนธรรมในพื้นที่จังหวัดลพบุรี สิงห์บุรี และสระบุรี สะท้อนให้เห็นถึงบทบาทของ “ชุมชน” ในการเป็นฐานสำคัญของทุนทางวัฒนธรรม โดยเฉพาะอย่างยิ่ง “ผ้าทอพื้นถิ่น” ที่ถูกนำมาประยุกต์ใช้ร่วมกับชุดไทยพระราชนิยมในรูปแบบต่าง ๆ เพื่อให้เกิดทั้งคุณค่าเชิงอัตลักษณ์และมูลค่าทางเศรษฐกิจ

ในจังหวัดสิงห์บุรี ชุมชนผ้าหมักโคลนเจ้าพระยา ตำบลบางน้ำเชี่ยว อำเภอพรหมบุรี ถือเป็นแหล่งผลิตผ้าทอที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัว ทั้งลายริ้วทองและโทนสีอ่อน เช่น สีม่วง สีชมพู และสีส้ม ซึ่งถูกนำไปออกแบบเป็นชุดไทยเรือนต้น ชุดไทยจิตรลดา และชุดไทยอมรินทร์ ผ้าทอของชุมชนแห่งนี้ไม่เพียงตอบโจทย์ด้านความสวยงาม แต่ยังสามารถยกระดับเป็นเครื่องแต่งกายในงานพิธีและงานทางการได้ แสดงให้เห็นถึงศักยภาพของชุมชนในการพัฒนาผลิตภัณฑ์สู่เศรษฐกิจวัฒนธรรมอย่างเป็นรูปธรรม

ขณะที่จังหวัดลพบุรี มีบทบาทโดดเด่นในด้านผ้าทอมัดหมี่ โดยเฉพาะลาย “ดอกผักแว่น” จากกลุ่มสตรีทอผ้าบ้านทราย อำเภอบ้านหมี่ ซึ่งถูกนำมาประยุกต์ใช้ในชุดไทยบรมพิมานและชุดไทยจักรี การออกแบบดังกล่าวช่วยคงอัตลักษณ์ลวดลายดั้งเดิม พร้อมทั้งยกระดับผ้าทอพื้นบ้านให้สามารถใช้ในงานพิธีการและงานทางวัฒนธรรมได้ นอกจากนี้ ยังมีผ้ามัดหมี่จากอำเภอโคกเจริญ ที่มีลวดลายเรขาคณิตเฉพาะตัว ถูกนำไปพัฒนาเป็นชุดไทยจักรพรรดิ ซึ่งสะท้อนความสามารถของชุมชนในการสร้างสรรค์และต่อยอดภูมิปัญญาให้ร่วมสมัยมากขึ้น

ในส่วนของจังหวัดสระบุรี การออกแบบผ้าทอได้รับแรงบันดาลใจจากแหล่งศิลปกรรมสำคัญ เช่น วัดพระพุทธบาทราชวรมหาวิหาร โดยนำองค์ประกอบทางศิลปะมาถ่ายทอดเป็นลวดลายผ้าในชุดไทยดุสิต ลวดลายเหล่านี้ไม่เพียงสะท้อนความงดงามของศิลปะไทย แต่ยังเชื่อมโยงอัตลักษณ์ของพื้นที่เข้ากับงานออกแบบร่วมสมัย ทำให้ผ้าทอของชุมชนมีเรื่องราวและคุณค่าทางวัฒนธรรมที่ชัดเจนมากยิ่งขึ้น

โดยภาพรวม การนำผ้าทอท้องถิ่นจากทั้งสามจังหวัดมาประยุกต์ใช้กับชุดไทยพระราชนิยม ไม่เพียงเป็นการอนุรักษ์ภูมิปัญญาชุมชน แต่ยังเป็นการ “สร้างมูลค่าเพิ่ม” ผ่านการออกแบบเชิงสร้างสรรค์ ทำให้ผ้าทอสามารถเข้าสู่บริบทใหม่ ทั้งในงานพิธี การท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม และเศรษฐกิจสร้างสรรค์ นอกจากนี้ ยังช่วยสร้างรายได้ให้กับกลุ่มทอผ้า เสริมความเข้มแข็งให้ชุมชน และทำให้ทุนทางวัฒนธรรมกลายเป็นกลไกสำคัญในการพัฒนาท้องถิ่นอย่างยั่งยืน


สำนักศิลปะและวัฒนธรรม
แหล่งเรียนรู้ 3 บุรี อื่นๆ
facebook m.me
Q&A